Meraklısına

Çocuklarla Sınır ve Kurallar Nasıl Belirlenir?

Disiplin, çocuğu kontrol etme aracı değil çocuklarla sınır ve kurallar belirlemek içindir.

Çocukların olumlu davranışları edinmesi yetişkinlerin en önemli hedeflerinden birisidir. Olumlu davranışları geliştirmek, doğru ve yanlışları çocuğun zihnine yerleştirmek için aile içerisinde çocuklarla sınır ve kurallar belirlemek oldukça önemlidir. Belirlenen sınır ve kurallar pozitif disiplin oluşturmak açısından oldukça önemlidir.

Çocukları Kontrol Etmek mi Pozitif Disiplini Geliştirmek mi?

Disiplin kelimesi genel anlamda otoriter bir tutumla kurallar koymak olarak algılanmaktadır. Oysa disiplin, çocuğu kontrol etme aracı değil çocuklarla sınır ve kurallar belirlemek içindir.

Çocuğun istediğimiz davranışları sergilemesi için korkutmak, fiziksel cezalara başvurmak ya da duygusal kontrolü sağlamak disiplin sağlama yöntemleri değildir. Bu yöntemler çocuğun daha çok hırçınlaşmasına ya da karşıt gelme gibi sorunlar meydana gelmesine neden olabilir. Çocuğun aile içerisinde kabul gördüğü, değerli hissettiği ve bağımsız bir birey olarak benimsendiği bir durumda pozitif disiplin oluşturmak mümkün olabilir.

Çocuklarla Sınır ve Kurallar Ne Anlam Taşır?

Çocuklarla Sınır ve Kurallar Nasıl Belirlenir?
Çocuklarla Sınır ve Kurallar Nasıl Belirlenir?

Çocuk çevresini ve insanları tanımak, keşfetmek için farklı eylemlere, deneyimlere açıktır. Sürekli denemeler yaparak davranışlar ve insanlar üzerinde algılar inşa eder. Çocuk bu denemeler esnasında ailesi tarafından engellemeler ve yasaklarla karşılaşabilir.

Özellikle 0-3 yaş çocuğu için bu engellemeler oldukça anlamsızdır. Ancak çocuk bu engellemeleri test etmeyi sürdürür. Çocuk bir davranışın hatalı ya da yanlış olduğunu bu engellemeler ile anlamaya başlar. Bu anlamda çocuklarla sınır ve kurallar oluşturmada sergilene tutarlı tavırlar oldukça etkili olacaktır.

0-3 yaş arasındaki çocuğun denemeler yaparak çevresini keşfetmeye başladığı dönem, 3-6 yaş aralığında farklı çevrelerdeki kuralları test etmesiyle devam eder. Bu yaş aralığında çocuk, kuralların olması gerektiğini anlayabilirken nerede ne yapacağını, yanlış ve hatalı davranışların ne olduğu hakkında tam bir çıkarsamada bulunamaz. Bununla birlikte kuralların hayatı kolaylaştırdığını fark edebilir. Bu farkındalık durumu ise ailenin etkin iletişim atmosferi içerisinde pozitif disiplin sağlamasıyla mümkün olabilir.

Ebeveynler Sınır ve Kuralları Nasıl Oluşturmalıdır?

Ebeveynler çocuklarla sınır ve kurallar belirlerken ilk olarak çocuğun gelişim özelliklerini dikkate almalıdır. Çocuğun hangi kuralları anlayabileceğini, hangilerini anlayamayacağı konusunda bilgi sahibi olması gerekir. Örneğin çocuk, anne babasının odasına girerken yapacağı kuralları öğrenebilirken dini ve ahlaki kuralları anlamlandıramaz.

Belirlenen sınır ve kurallar ile ilgili en önemli nokta tutarlı, kararlı ve değişmeyen yapıya sahip olmasıdır. Anne babanın meşguliyet durumu, duygusal farklılıkları kuralların uygulanmasını değiştirmemelidir. Bu noktada atılan yanlış bir adım, çocuğun kuralları ve ebeveynleri manipüle etmesine neden olabilir.

Belirlenen tüm sınırlar çocuğun anlayabileceği şekilde açıklanmalıdır. Çocuğun anlamadığı bir kurallı yerine getirmesini beklemek, anlamsız olacaktır. Bununla birlikte kurallar oluştururken ve çocuğa sınırlar koyarken çocuğun fikirlerini almak yerinde olacaktır. Bu durum özellikle çocuğun kuralları benimsemesini sağlar.

Ebeveynler aile içerisinde konulan kurallar konusunda örnek teşkil etmek zorundadır. Diğer aile bireylerinin uymadığı sadece çocuk için geçerli olan kurallar, çocuğun kendisini değersiz hissetmesine sebep olur. Çocukta pozitif disiplin sağlamanın yolu çocuğun kendisini kontrol etmesi ve sınırlarını bilmesi için rehberlik etmek olmalıdır.

Ebeveynlerin Yanlış Disiplin Yöntemleri Nelerdir?

Çocuklarla Sınır ve Kurallar Nasıl Belirlenir?
Çocuklarla Sınır ve Kurallar Nasıl Belirlenir?

Aileler çocuklarının istediği davranışları sergilemesi için farklı yöntemler kullanabilirler. Bunlardan birisi çocuğa duygusal baskı yapmaktır. Çocuğa ‘’Şöyle yapmazsan küserim.’’, ‘’Bir daha seninle konuşmam.’’, ‘’Beni seviyorsan yaparsın.’’ gibi duygusal kontrolü amaçlayan cümleler çocukların kuralları öğrenmesine katkı sağlamaz. Bu durum genellikle çocuğun ebeveyni kontrol etmesiyle sonuçlanır.

Bir diğer duygusal kontrol yöntemi ise çocuğa küsmektir. Bu durum da özellikle çocuktaki ebeveyn algısı üzerinde olumsuz etkide bulunur. Psikolojik manipülasyon pozitif disiplin sağlamaz.

Çocuklara fiziksel cezalar vermek ya da çocuğu korkutmak yanlış disiplin yöntemleri arasındadır. Bu davranışlar çocuğun korku, kaygı ya da endişe duygusuyla hareket ederek sınır ve kurallar benimsemesine neden olur. Ancak bu durum içsel bir benimseme oluşturmaz. Çocuğun otorite figürler olmadığı durumlarda kuralları rahatlıkla çiğnemesine ortam hazırlar.

Bu yanlış disiplin yönteminin çocuklarda duygusal sorunlara neden olması ise bir diğer olumsuz yönüdür. Her çocuğun olaylara tepkileri farklı olsa da yapılan araştırmalar çocuklarda yatak ıslatma sorununa sıkça rastlandığı yönündedir.

Bu yazıyı değerlendirin

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu